Nhóm nhạc Vpop và bài toán “giữ chân” ở thị trường nhạc Việt hiện nay

Oanh Thủy

Với nền móng được tạo nên từ những nhóm nhạc “tiền thân”, cùng sự khuyến khích sáng tạo cũng như tinh thần “ủng hộ cái mới” của khán giả, đây hẳn là thời cơ để các nhóm nhạc Vpop làm nên chuyện và nghĩ tới việc trụ vững trong thị trường âm nhạc hiện nay. Tuy nhiên, trụ bằng cách nào và vững trong bao lâu, đó lại là một bài toán khó bởi câu chuyện hợp – tan đã trở nên quá quen thuộc với khán giả và họ sẽ không ngừng hoài nghi về cái kết dành cho từng nhóm nhạc.

 

Các nhóm nhạc Việt “sớm nở tối tàn”, vì đâu nên nỗi?

 

Trong vài năm trở lại đây, âm nhạc nói chung và thị trường Vpop nói riêng đều có sự đột phá không ngờ. Bên cạnh gương mặt nghệ sĩ solo ấn tượng và những cặp song ca hát đôi đình đám thì không thể không nhắc tới những gương mặt nhóm nhạc trẻ trung và nổi bật. Đây cũng là một mảnh ghép quan trọng tạo nên bức tranh đa sắc cho thị trường âm nhạc Việt – một thị trường đang có phần sôi động và đầy hứa hẹn về những điều tốt đẹp trong tương lai.

 

Hơn hai thập kỷ qua, thị phần nhóm nhạc Việt Nam đã trải qua rất nhiều những thăng trầm cùng dòng chảy âm nhạc. Đã có rất nhiều nhóm nhạc đình đám nổi lên như cồn rồi lại tan rã mà lý do thật sự đằng sau mỗi quyết định “rã nhóm” có lẽ sẽ mãi là một dấu chấm hỏi lớn trong lòng công chúng. Xây dựng một nhóm nhạc đã khó thì việc giữ chân được một nhóm nhạc lại càng khó hơn bởi nó còn phụ thuộc vào rất nhiều yếu tố như màu sắc riêng, chiến lược, định hướng, kinh phí… Và đây, chính là bài toán nan giải dành cho những người chọn đi theo con đường này.

 

 

Trong hơn 20 năm qua, kể từ sau khi các nhóm nhạc nổi đình đám một thời như: Quả Dưa Hấu, 1088, GMC, AC&M, AXN, Mắt Ngọc, Mây Trắng… biến mất, cũng đã có rất nhiều nhóm nhạc nổi lên, rồi chìm xuống theo dòng thời gian. Trong đó phải kể đến như La Thăng, V.Music, WeBoys, The Men, X5… Thậm chí, có những nhóm nhạc như Rainbowboys, P.S.S, B.O.T, Amigo G… nếu không nhắc lại chắc hẳn sẽ có khá nhiều khán giả bỡ ngỡ bởi thời gian thành lập cho tới khi tan rã của họ nhanh đến mức đủ sánh ngang với tốc độ của một hạt mưa rơi vỡ ngay khi chạm đất.

 

Lý do cho sự chia tay đó rất nhiều, chẳng hạn như chưa có một công ty quản lý đủ tầm, không có chiến lược phát triển lâu dài, kinh phí đầu tư thiếu hụt, các điều khoản hợp đồng không được thống nhất, các thành viên muốn ra riêng để phát triển theo hướng solo khi đã nổi tiếng… Mặc dù, chẳng ai muốn nghe những câu như “Chỉ trong 10 năm, Vpop đã phải tiếc nuối chia tay gần 10 nhóm nhạc đình đám”, hay là “Hàng loạt nhóm nhạc Việt chết yểu…”, nhưng đứng trước những tình huống đó, tan rã là quyết định duy nhất, có lẽ.

 

Vậy thì, lối đi nào để thế hệ sau không giẫm lên “con đường mòn” của thế hệ trước? Đây có lẽ là một câu hỏi khó, bởi tương lai là một thứ bất định và quá khứ đã có nhiều trường hợp vấp phải. Tuy nhiên, không gì là không thể làm được, chúng ta có quyền nhìn nhận thực tế và hi vọng.

 

Hiện tại, có thể thấy trong suốt thời gian vừa qua, làn sóng nhóm nhạc đã trở lại mạnh mẽ với nhiều định hướng và phong cách khác nhau. Điển hình như Monstar, LIME, Uni5, Lip B… Những sản phẩm của các nhóm nhạc này ngày càng được đầu tư kỹ lưỡng và hoành tráng dưới sự quản lý của các công ty giải trí chuyên nghiệp, mang đến cho khán giả món ăn tinh thần đa dạng và thú vị. Bên cạnh đó ở một không gian khác, rất nhiều nhóm nhạc Indie cũng đang chiếm được rất nhiều cảm tình từ người nghe bởi chất liệu âm nhạc lôi cuốn, có thể kể tới như Cá Hồi Hoang, Ngọt, Da LAB, Những Đứa Trẻ, Chillies…

 

Khán giả nghe nhạc hiện nay dường như cũng sở hữu những góc nhìn đa dạng và “thoáng” hơn. Họ không vẽ ra một lối mòn duy nhất để nghệ sĩ phải đi đúng con đường đó thì mới yêu mới hâm mộ, mà họ tiếp cận với nhiều tư duy âm nhạc đến từ các nhóm nhạc khác nhau rất nhanh chóng và dễ dàng. Tuy nhiên, khán giả cởi mở hơn trong việc đón nhận các sản phẩm âm nhạc mới đồng nghĩa với việc những áp lực dành cho nghệ sĩ sẽ ngày càng lớn.

 

Để tạo được thu hút, các nhóm nhạc phải tìm ra được bản sắc riêng cho mình và không ngừng sáng tạo để có những bản “hit”. Điều này cho thấy, một trong số những lý do quan trọng từng khiến các nhóm nhạc thế hệ trước tan rã đó là chất riêng không có mà bài “hit” thì cũng chẳng thấy đâu.

 

“Lời giải” nào cho nhóm nhạc thế hệ F3?

 

Những năm gần đây, khán giả Việt Nam liên tục được chứng kiến các nhóm nhạc theo mô hình K-Pop ra đời. Lẽ dĩ nhiên, vì làn sóng Hallyu từ xứ sở Kim chi đã tạo nên đế chế âm nhạc có sức ảnh hưởng to lớn trên toàn thế giới nên Việt Nam cũng không phải là ngoại lệ.

 

Có thể nói, 365daband là nhóm nhạc thần tượng đầu tiên được đào tạo theo mô hình Kpop chuyên nghiệp về thanh nhạc, vũ đạo, thể lực và kỹ năng, dưới sự đỡ đầu của bà “bầu” Ngô Thanh Vân. Khi mới ra mắt, 365daband từng có thời điểm bị tẩy chay và vấp phải nhiều ý kiến trái chiều bởi hình tượng bị so sánh với rất nhiều nhóm nhạc hàng đầu Kpop. Nhưng sau rất nhiều cố gắng, nhóm đã đón nhận được nhiều tình cảm của khán giả và đạt được một số thành tựu đáng kể khi nhận được khá nhiều giải thưởng từ các lễ trao giải âm nhạc tại Việt Nam.

Đến nay, tuy đã tạm ngưng hoạt động để các thành viên phát triển sự nghiệp riêng nhưng 365daband vẫn được xem là một trong số ít các nhóm nhạc thành công với công thức thần tượng Kpop khi nắm trong tay nhiều bài “hit” cùng lượng fan đông đảo. Đây có lẽ là cuộc mở đường khá thuận lợi để các nhóm nhạc thế hệ sau tiếp bước, bởi càng về sau kinh nghiệm của các nhóm nhạc càng nhiều và cái nhìn của khán giả lúc này cũng đã ngày càng cởi mở hơn.

Thế hệ nhóm nhạc kế tiếp đi theo mô hình K-Pop phải nói tới nhóm LIME với các cô gái sở hữu nét đẹp trong sáng, dễ thương đúng “chuẩn” K-Pop. Lime được xem là luồng gió mới cho nhóm nhạc V-Pop ở thời điểm 2015 khi được quản lý bởi một công ty giải trí chuyên nghiệp và được đào tạo bài bản bằng phương pháp nghiêm khắc nổi tiếng của thị trường giải trí Hàn Quốc. Tiếp nối thành công của LIME đó chính là Lip B, nhóm nhạc nữ được dìu dắt bởi cặp đôi Đông Nhi – Ông Cao Thắng. Không chỉ được huấn luyện vũ đạo, thanh nhạc, ngoại ngữ mà các cô gái còn được trang bị thêm những kỹ năng cần thiết khác như tư duy đàm phán, giao tiếp, thuyết trình và tạo dáng trước ống kính. Với những ca khúc mang màu sắc dễ thương và trẻ trung như “Số Nhọ” hay “Love You Want You” thì có thể thấy rằng hình tượng nhóm nhạc nữ năng động, tự tin và truyền cảm hứng sống tới giới trẻ được Đông Nhi định hướng đã phần nào mang lại thành công cho Lip B.

 

Ngoài ra, hai nhóm nhạc nam được khán giả Việt Nam dành rất nhiều tình cảm trong thời điểm hiện tại, đó là Monstar và Uni5. Hai nhóm nhạc này đều có sự đồng đều về ngoại hình, giọng hát, vũ đạo, có nhiều nhân tố triển vọng, ưu điểm nổi bật và cả tiềm năng chưa được khai phá. Dù mang hơi hướng Kpop nhưng các boygroup này vẫn tìm được cho mình một nét riêng, các bài hát đều do tự bản thân các thành viên trong nhóm sáng tác, các sản phẩm đều có sự chỉn chu và được đánh giá là chất lượng từ hình ảnh đến âm nhạc. Điển hình, Monstar dù tự nhận “chọn đường hướng đi ngược lại với số đông”, nhưng đã tạo được nét riêng cho mình. Nhóm cũng từng khiến khán giả ngất ngây với MV “Badadu” cùng thể loại âm nhạc Latin sôi động hay MV “Giữ Lấy Làm Gì” đầy lãng mạn và dịu dàng. Uni5 thì sở hữu MV “Sai” – một màn comeback khiến khán giả bất ngờ bởi sự đầu tư hoành tráng từ nội dung đến hình thức.

 

 

Bên cạnh những dự án được ra mắt công chúng phải đảm bảo cả phần nghe lẫn phần nhìn, âm nhạc phải bắt tai, nội dung phải ý nghĩa, hình ảnh phải lung linh hoành tráng, kỹ thuật phải trau chuốt hay ngoại hình phải ưa nhìn… thì ở một không gian nào đó, có một kiểu nhạc cũng gây mê hoặc không kém, chính là dòng chảy Indie, Underground…

 

Nếu như dòng nhạc Pop, RnB… có thể sẽ phải chạy theo thị trường để phát triển thì giới Indie hay Underground lại không cần điều đó. Những nhóm nhạc đi theo Indie, họ thật sự độc lập. Họ để khán giả tự tìm đến mình bởi sự mới mẻ, giản dị, chứ họ không thỏa hiệp và chiều lòng khán giả. Họ không muốn mất đi cái chất thật sự của mình khi chạy theo số đông. Đa phần các nhóm nhạc thực hiện sản phẩm dựa trên niềm đam mê là chính. Họ không cầu kỳ, kiểu cách. Thậm chí có những người chẳng quan tâm đến cát-xê. Họ chỉ cần được hát, một cách hết mình và đầy thỏa mãn. Họ chọn đi theo con đường riêng của mình, dù khởi đầu luôn có những khó khăn nhưng đam mê sẽ kéo theo quả ngọt.

 

Điển hình, ở phía Bắc, Ngọt là nhóm nhạc được nhắc tới nhiều nhất. Những bản nhạc của Ngọt đang đi xuyên đường hầm nhạc trẻ bằng những sắc màu dành cho tuổi thanh xuân tươi đẹp qua các ca khúc như: “Xin Cho Tôi”, “Em Dạo Này”, “Cho”, “Kho Báu”,… Từ một ban nhạc mới mẻ thường biểu diễn tại các quán cà phê tại Hà Nội, các chàng trai của Ngọt như Trọng Thắng, Việt Hoàng, Chí Hùng và Nam Anh đã nhanh chóng chinh phục khán giả cả nước bởi sự chân thật, mộc mạc và gần gũi. Họ đến với âm nhạc như một cuộc dạo chơi, ở đó, họ chỉ cần được sáng tạo, được sống và thở bầu không khí nghệ thuật của riêng mình mà chẳng cần phải giải thưởng, bảng xếp hạng hay tiếng reo hò của khán giả…

 

Nếu Ngọt đã khá quen thuộc với giới trẻ phía Bắc thì tại phương Nam, ban nhạc Cá Hồi Hoang đã trở thành cái tên gần gũi với khán giả Sài thành. Từ mỗi đêm diễn nhỏ, Cá Hồi Hoang dần dần chiếm được tình cảm của giới trẻ. Hình ảnh các chàng trai trẻ tuổi vừa tự chơi nhạc cụ, tự sáng tác và biểu diễn, có chút gì đó ngông nghênh nhưng cũng tràn trề tâm tư, tình cảm, nhiệt huyết đang nỗ lực vượt khó tựa như hình ảnh của chú cá hồi mạnh mẽ ngược dòng nước để quay trở về nơi mình được sinh ra đã gây ấn tượng mạnh với công chúng. Sở hữu một giọng điệu lạ, nhiều cá tính trong thị trường âm nhạc hiện nay, Cá Hồi Hoang đang dần khẳng định tên tuổi của mình qua các album như “Giấc Mơ Giấy” (2016), “Gấp” (2017), “Có Cần Phải Có Lý Không” (2018), với những ca khúc ấn tượng như Tầng “Thượng 102”, “Có Thể”, “Điền Vào Ô Trống”, “Hết Mực”…

 

Và một nhóm nhạc không thể không nhắc đến, đó chính là Da LAB – nhóm nhạc có tiếng của giới Underground Việt. Đây cũng là nhóm nhạc Underground có thời gian hoạt động trong nghề lâu bền nhất, khi thành lập từ 2007 nhưng đến nay vẫn là một cái tên đầy thu hút. Từ những nghệ sĩ không chuyên và không chọn đi theo âm nhạc thị trường, Da LAB đến với âm nhạc bằng tình yêu, sự sáng tạo không ngừng nghỉ và mong muốn mang đến cho thị trường nhạc Việt một màu sắc mới lạ. Dù đó là một quyết định táo bạo bởi Underground thời điểm đó hạn chế người nghe nhưng chính vì sự mới mẻ và độc đáo của mình, Da LAB tạo được một “thương hiệu” riêng biệt trong âm nhạc.

 

Hơn 10 năm qua, Da LAB đã mang đến rất nhiều sáng tác để đời cho giới Underground, trong đó phải kể đến một loạt hit như “Một Nhà”, “Hà Nội Giờ Tan Tầm”, “Đi Đi Về Về”, “Thanh Xuân”, “Từ Ngày Em Đến”… Nhạc của Da LAB không quá hoa mỹ mà mang một chất liệu rất thực, rất đời. Các sáng tác lấy cảm hứng từ tất cả những điều gần gũi, mộc mạc nhất quanh mình. Đó có thể là một tình yêu chân thật, là cảm giác bế tắc trước cuộc sống, đó cũng có thể là vấn đề nhức nhối của xã hội, những luồng suy nghĩ vô cảm, thờ ơ của người đời… Tất cả những chất liệu đơn giản đó đã được viết nên từ tình yêu âm nhạc của những chàng trai trẻ này, để tạo ra những sản phẩm ấn tượng và đáng suy ngẫm.

 

Thời gian qua có những bài hát, chỉ cần sở hữu giai điệu bắt tai, ca từ đánh trúng vào tâm lý người nghe với những câu hát “đinh” trong bài làm chủ chốt là đã có thể tạo được dấu ấn khó quên trong lòng người nghe. Thậm chí, có những sản phẩm trở thành hit nhưng cái tên của ca sĩ trình bày không phải là điều khiến khán giả chú ý đầu tiên, mà bởi từ tên bài hát, ca từ, giai điệu… Thế mới nói, bây giờ, chất lượng sản phẩm mới là yếu tố quyết định thành bại, chứ không phải nhờ vào tên tuổi của nghệ sĩ như ngày trước.

 

Nói vậy để thấy rằng, không chỉ những người chơi nhạc Việt đang có những cái nhìn và hướng đi mới mẻ, sáng tạo, mà khán giả Việt Nam thời điểm này cũng đã rất cởi mở trong việc tiếp cận các loại hình nhạc độc – lạ. Ăn hoài một món cũng chán, xem hoài một kiểu cũng nhàm, mà sống trong hào nhoáng mãi cũng ngột ngạt. Thế nên, giữa những xa hoa lộng lẫy, xuất hiện một điều giản dị, độc – mộc như: Ngọt Band, Cá Hồi Hoang hay Da LAB… đương nhiên là sẽ trở thành “của hiếm có khó tìm”.

 

Có lẽ, để “giữ chân” một nhóm nhạc, chẳng có gì quan trọng bằng việc họ đồng lòng gắn bó cùng nhau. Nếu không làm được điều đó, chắc hẳn những người nổi trội hơn sẽ luôn được chú ý, mà tâm lý chung của nghệ sĩ, một khi đã được chú ý thì sẽ muốn phát triển con đường riêng, và trước tình thế đó, nhóm nhạc bị tan rã là điều không thể tránh khỏi. Có thể ai đó sẽ nghĩ rằng “nói bao giờ cũng dễ hơn làm” nhưng thử nghĩ mà xem, cùng nhau trưởng thành, cùng nhau tìm được bản sắc âm nhạc riêng biệt, cùng nhau đi về một hướng, cùng nhau tìm cho mình một nhà quản lý có tầm nhìn nghệ thuật thì sao lại không thể tồn tại một cách vững vàng.

 

Và rồi, lịch sử sẽ lặp lại như Bức Tường với 20 năm tồn tại, Mắt Ngọc oanh tạc 17 năm, hay Mây Trắng, MTV với 15 năm gắn bó cùng nhau… Đứng trước sự sôi động cùng những xu hướng mới ra đời nhưng bùng nổ một cách mạnh mẽ và “gây bão”, thì khán giả ngại gì mà không hi vọng các nhóm nhạc sẽ “lâu dài cùng nhau” như là một xu hướng tất yếu trong dòng chảy của âm nhạc Việt Nam.

 

 Design| Gao

Theo: Thể Thao & Văn Hóa http://billboardvn.thethaovanhoa.vn/nhom-nhac-vpop-va-bai-toan-giu-chan-o-thi-truong-nhac-viet-hien-nay/